Định nghĩa
Bảng tính lãi vay dư nợ giảm dần là bảng liệt kê chi tiết số tiền gốc, lãi và tổng số tiền phải trả của khách hàng vay vốn qua từng kỳ hạn (thường là hàng tháng), theo phương pháp tính lãi trên dư nợ giảm dần (Reducing Balance Method). Với phương pháp này, lãi chỉ được tính trên số dư nợ gốc thực tế còn lại sau mỗi lần trả nợ, không phải trên toàn bộ số tiền vay ban đầu.
Công thức tính lãi theo dư nợ giảm dần
Công thức cơ bản cho mỗi kỳ trả nợ:
Lãi kỳ = Dư nợ gốc còn lại đầu kỳ × Lãi suất áp dụng cho kỳ đó
Sau khi khách hàng trả một phần gốc, dư nợ còn lại giảm xuống, kéo theo số tiền lãi của kỳ tiếp theo cũng giảm tương ứng, ngay cả khi lãi suất áp dụng không đổi.
Ví dụ minh hoạ (số liệu chỉ mang tính minh hoạ)
Giả sử khoản vay có dư nợ gốc ban đầu, trả gốc đều mỗi kỳ và lãi suất áp dụng cố định cho ví dụ:
| Kỳ | Dư nợ đầu kỳ | Gốc trả trong kỳ | Lãi trong kỳ | Tổng phải trả |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 100 (đơn vị) | 10 | Tính trên 100 | Gốc + Lãi |
| 2 | 90 | 10 | Tính trên 90 | Gốc + Lãi |
| 3 | 80 | 10 | Tính trên 80 | Gốc + Lãi |
Có thể thấy số lãi phải trả giảm dần qua từng kỳ vì dư nợ gốc còn lại ngày càng ít, trong khi số gốc trả mỗi kỳ trong ví dụ này giữ nguyên.
So sánh với phương pháp dư nợ gốc (lãi trên dư nợ ban đầu)
Ở phương pháp dư nợ gốc, lãi được tính cố định trên số tiền vay ban đầu trong suốt thời hạn vay, bất kể khách hàng đã trả bớt gốc hay chưa. Với cùng mức lãi suất công bố, tổng số tiền lãi phải trả theo phương pháp dư nợ gốc thường cao hơn đáng kể so với phương pháp dư nợ giảm dần, vì phần dư nợ đã trả vẫn tiếp tục bị tính lãi.
Bảng thuật ngữ liên quan
| Tiếng Anh | Tiếng Việt |
|---|---|
| Reducing Balance Method | Phương pháp dư nợ giảm dần |
| Flat Rate Method | Phương pháp dư nợ gốc (lãi phẳng) |
| Outstanding Principal | Dư nợ gốc còn lại |
| Amortization Schedule | Bảng tính khấu hao khoản vay |
| Installment | Kỳ trả nợ |
Ứng dụng thực tế
Bảng tính lãi vay dư nợ giảm dần thường được các ngân hàng cung cấp kèm hợp đồng tín dụng để khách hàng theo dõi số gốc, lãi phải trả từng kỳ. Khi so sánh các đề nghị vay, khách hàng nên yêu cầu bảng tính chi tiết theo phương pháp dư nợ giảm dần thay vì chỉ dựa vào lãi suất công bố, vì cùng một con số lãi suất có thể dẫn đến tổng chi phí vay khác nhau tuỳ phương pháp tính.